MEVSİMLERİN OLUŞUMU

[güler]

mevsimlerin nasıl oluştuğu konusunda klasik bilgiler dışında türkçe kaynaklardan yeterli bilgi bulamadım. dünyanın eğim açısında bir değişiklik olmuyorsa ve güneş e uzaklaşıp yakınlaşmanın da mevsimlerin oluşumuyla bir ilgisi yoksa mevsimleri oluşturan ve sıcaklık farkı yaratan nedir? şimdiden teşekkürler.

[Nükleer Kedi]

Dünya'nın tutulum çemberi ile yaptığı 23⁰ 27'lık açı mevsimlerin oluşumuna neden oluyor. Bu açı değişmiyor fakat Dünya Güneş etrafında döndüğü için bu eğim değişiyormuş gibi oluyor. Yazın Kuzey Yarımküre Güneş'e doğru eğik kışın Güney Yarımküre Güneş'e doğru eğik gibi oluyor. Aşağıdaki fotoğrafta daha iyi gözlenebilir.
http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f0/Seasons1.svg

[Kemal]

Aslında soru çok güzel bir soru. Raşid açıklamış. Ben de elimden geleni yapayım. Eğim dediğiniz gibi hiç bir zaman değişmiyor. Bu yüzden Polaris yani Kutup Yıldızı her zaman Kuzeyde bulunur ve yeri ne gün boyunca ne de yıl boyunca değişir. Dünya'nın Güneş etrafındaki hareketi sonucunda bu eğiklik bazen bizim lehimize olur bazen de aleyhimize. Bazen kuzey yarımküreye güneş ışınları bu eğiklikten dolayı dik gelir, bu zamanlar yaz zamanlarıdır. Aynı eğiklikten dolayı bazen de bizim aleyhimizedir, bu zamanlarda kış zamanlarıdır.

Ek Bilgi: Aslında eğiklik çok az da olsa değişiyor. Ama bu değişim kendini 10000 yıl sonra farkettirebilecek duruma gelecek. Söz konusu tarihte artık Polaris kutup yıldızı olmayacak. Yeni kutup yıldızımız Lir (çalgı) takımyıldızının alfa yıldızı Vega olacak. Keşke o zamanları görebilecek kadar uzun yaşasak.

[Kemal]

Ek Bilgiye düzeltme: Aslında eğim değişmeyecek ama doğrultusu değişecek

[İlker Doğan]

Aslında bu eksen eğilikliğinin tam ucunu gösteren yıldız yine de kutup yıldızı değil, ancak gözle görülemeyecek kadar ufak bir açısal alanda daire çizdiği için genelde kutup yıldızı sabit kabul edilir. Fakat büyük bir teleskopla tam eksen eğilikliğinin uzayda gösterdiği noktaya bakılıp bir fotoğraf makinası yardımıyla da uzun pozlu fotoğrafı çekilirse kutup yıldızının da sait durmayıp ufak, çok ufak bir çember çizdiğini görebilirsiniz.

Mevsimlerin oluşumu raşid ve kemalin dediği gibi temel unsur olarak dünyanın eksen eğikliğinden dolayıdır. Fakat mevsimlerin uzunluğu ise Dünyanın o andaki güneşe uzaklığına bağlıdır. Dünyanın yörüngesi eliptik olduğundan dolayı dünya zaman zaman güneşe yakın zaman zaman da uzak olmaktadır. Güneşe yakın olduğu durumlarda daha hızlı, uzak olduğu durumlarda ise daha yavaş hareket etmektedir. Dünya güneşe uzak durumdayken kuzey yarım küre, eksen eğikliğinden dolayı güneşi daha dk açıyla alırken, yörüngenin karşı tarafına (yani dünyanın güneşe yakın olduğu tarafa) geçtiğimizde ise güney yarım küre daha dik güneş ışınlarına maruz kalır. Dolayısıyla kuzey yarım küre yukarıda bahsettiğim gibi, dünyanın o andaki güneşe olan mesafesinden dolayı, daha dik güneş ışınlarını daha uzun sürelerde alır. Güneş ışınlarının dik geldiği dönemler yaz mevsimleri olduğundan dolayı, kuzey yarım kürede yazlar güney yarım küreye göre daha uzun geçer. Doğal olarak da güney yarım kürenin kışları da kuzey yarım küreye göre daha uzun geçer.

[İlker Doğan]

Ek Bilgiye düzeltme: Aslında eğim değişmeyecek ama doğrultusu değişecek

Evet eğim değişmeyecek ve doğrultusu değişecek. Bunu hızlı çekimde hayal etmeyi denersek, dünyanın eksen eğikliği ile yörünge düzlemine bir dik çizdiğimiz zaman, bu dikin hep sabit durduğunu, eksen eğikliğinin ise zamanla olan değişiminden dolayı "V" şeklinde bir külah resmi çizdiğini görürsünüz. Bu külaha eğer üstten bakacak olursak külahın ağız çemberinin üzerindeki tüm yıldızlar geçmişte  dünyada kuzeyi gösteren ve önümüzdeki yıllarda da gösterecek olan yıldızları işaretler. Şu anda dünyada kuzey, bu çemberin çok yakınlarında olan kutupyıldızını işaret etmektedir.

[güler]

öncelikle yardımlarınız için çok teşekkürler:)aceleyle yazmış olmamdan dolayı iletiyi  yanlış bölüme yazdım daha sonra farkettim kusura bakmayın

[Kemal]

Rica ederiz. Ne demek?

[Nükleer Kedi]

öncelikle yardımlarınız için çok teşekkürler:)aceleyle yazmış olmamdan dolayı iletiyi  yanlış bölüme yazdım daha sonra farkettim kusura bakmayın

Estağfurullah. Yeterki soru sorulsun
Bu arada resim şekilmiş

[güler]

çok teşekkürler kibarlığınız ve resim hakkındaki düşünceniz için

[Tezcan]

Coğrafya dersinde Dünya'nın hareketlerini öğreniyorduk.Sıra mevsimlerle ilgili bir konuya geldi.Hocamız mevsimlerin oluşumunu anlattı.Dünya Güneş'ten uzaklaşırsa yaz,yakınlaşırsa kış oluyormuş.Peki neden diye sordum.Hocamız da;Dünya'ya gelen ışık miktarı değiştiği için böyle oluyor dedi.Ne alaka dedim içimden.Güneş'ten gelen ışık miktarı her zaman aynı değil mi?Mantıksal olarak Dünya'nın Güneş'e yaklaştığında ısınması gerekir.Neden tam tersi oluyor?Bunu anlamadım.

[Armağan]

Işığın geliş açısıyla ilgili. Dünya Güneş çevresinde dönerken, ışığın geliş açısı da değişiyor. Her ne kadar yaklaşsa da sonuçta eğim azaldığından daha az etki ediyor. Bunu kutupların soğuk olmasının nedeni olarak düşünebiliriz. Kutuplar da Güneş'e bizim olduğumuz kadar yakın, ancak çok düşük bir açıyla ışını aldıkları için ısı etkisi çok az oluyor.
Sorunun cevabının bu olduğunu düşünmekle beraber ağabi-ablalarımın dediklerinin daha doğru olacağını düşünüyorum =).

[sedna]

dünyanın eğimi mevsimlerin oluşumunu sağlıyor,değil mi?

[Armağan]

Evet, doğru.

[sedat]

Coğrafya dersinde Dünya'nın hareketlerini öğreniyorduk.Sıra mevsimlerle ilgili bir konuya geldi.Hocamız mevsimlerin oluşumunu anlattı.Dünya Güneş'ten uzaklaşırsa yaz,yakınlaşırsa kış oluyormuş.Peki neden diye sordum.Hocamız da;Dünya'ya gelen ışık miktarı değiştiği için böyle oluyor dedi.Ne alaka dedim içimden.Güneş'ten gelen ışık miktarı her zaman aynı değil mi?Mantıksal olarak Dünya'nın Güneş'e yaklaştığında ısınması gerekir.Neden tam tersi oluyor?Bunu anlamadım.

Coğrafya gibi oldukça pozitif sayılabilecek bir bilimi tutup da sosyal bilim sınıfında değerlnedirip, ezberci zihniyetlere emanet ederesek, sonuçta bu gibi durumlarla karşılaşlabiliriz. Lisede hatırlıyorum coğrafyacı paraleller ve meridyenlerin aslında küresel koordinat sistemi olduğunu, ve açılara karşılık geldiğini farkında bile değildi, hatta küresel koordinat sistemi nedir bilmiyordu bile. hayatında koordinat sistemi nedir görmüş müdür ondan bile şüphelerim var.

[Kemal]

Coğrafya dersinde Dünya'nın hareketlerini öğreniyorduk.Sıra mevsimlerle ilgili bir konuya geldi.Hocamız mevsimlerin oluşumunu anlattı.Dünya Güneş'ten uzaklaşırsa yaz,yakınlaşırsa kış oluyormuş.Peki neden diye sordum.Hocamız da;Dünya'ya gelen ışık miktarı değiştiği için böyle oluyor dedi.Ne alaka dedim içimden.Güneş'ten gelen ışık miktarı her zaman aynı değil mi?Mantıksal olarak Dünya'nın Güneş'e yaklaştığında ısınması gerekir.Neden tam tersi oluyor?Bunu anlamadım.

Coğrafya gibi oldukça pozitif sayılabilecek bir bilimi tutup da sosyal bilim sınıfında değerlnedirip, ezberci zihniyetlere emanet ederesek, sonuçta bu gibi durumlarla karşılaşlabiliriz. Lisede hatırlıyorum coğrafyacı paraleller ve meridyenlerin aslında küresel koordinat sistemi olduğunu, ve açılara karşılık geldiğini farkında bile değildi, hatta küresel koordinat sistemi nedir bilmiyordu bile. hayatında koordinat sistemi nedir görmüş müdür ondan bile şüphelerim var.

Haklısın ne yazık ki... Enlemleri 1 derecenin nereden geldiğini öğrenmek benim de bayağı bir vaktimi almıştı doğrusu ortaokuldayken...

[sedat]

Bir de eklemeden geçemeyeceğim, coğrafyacıların en büyük hatalarından biri de kuzey yarım kürenin ortalama sıcaklığının güney yarım küreye göreye göre birkaç derece fazla olmasının nedeni, kuzeyde karaların daha fazla olması DEĞİL, ilkerin anlattığı şey yani kuzey yarım kürede yazların daha uzun olmasıdır. Ama yine dediğim gibi pozitif düşünmeyi bilmeyen birçok coğrafyacı bunu bilmez.

[Kemal]

İlker söyleyene kadar ben de bilmiyordum. (Burdan da İlker'e teşekkürlerimi sunuyorum ) Bana bir harf öğretenin 40 yıl kölesi olurum!!!

[sedat]

aslında bu konyla ilgili siteye bir makale yazılsa iyi olur.. ilker? yazar mısın? ya da ben mi yazayım?

[Nükleer Kedi]

Bir de eklemeden geçemeyeceğim, coğrafyacıların en büyük hatalarından biri de kuzey yarım kürenin ortalama sıcaklığının güney yarım küreye göreye göre birkaç derece fazla olmasının nedeni, kuzeyde karaların daha fazla olması DEĞİL, ilkerin anlattığı şey yani kuzey yarım kürede yazların daha uzun olmasıdır. Ama yine dediğim gibi pozitif düşünmeyi bilmeyen birçok coğrafyacı bunu bilmez.

Bunu Sinan Hoca'ya anlatamadım